Authors

• Kristina Galez Janevski — Institute for Cardiovascular Prevention and Rehabilitation, Zagreb, Croatia — ORCID: 0000-0003-2095-1551
• Marija Heinrich — Institute for Cardiovascular Prevention and Rehabilitation, Zagreb, Croatia — ORCID: 0000-0002-7107-3405
• Nada Hrstić — Institute for Cardiovascular Prevention and Rehabilitation, Zagreb, Croatia — ORCID: 0000-0001-6050-7573
• Žaklina Muminović — Institute for Cardiovascular Prevention and Rehabilitation, Zagreb, Croatia — ORCID: 0000-0001-6037-7537
• Mario Ivanuša — Institute for Cardiovascular Prevention and Rehabilitation, Zagreb, Croatia — ORCID: 0000-0002-6426-6831

Keywords

cardiovascular rehabilitation, chronic kidney disease, patients

DOI

Full Text

Uvod: Kardiovaskularna rehabilitacija (KVR) nakon akutnog kardiovaskularnog događaja smanjuje smrtnost, poboljšava funkcijski status i kvalitetu života. (1, 2) Ostaje otvorenim pitanje jesu li postupci KVR učinkoviti kod bolesnika s otprije poznatom kroničnom bubrežnom insuficijencijom (KBI). (3, 4) Cilj rada je prikazati učestalost KBI, čimbenike rizika i postupke sestrinske skrbi na ambulantnoj KVR. Pacijenti i metode: Retrospektivno su pregledane povijesti svih bolesnika uključenih u program ambulantne KVR u Poliklinici za prevenciju kardiovaskularnih bolesti i rehabilitaciju u Zagrebu u razdoblju od 28. 11. 2013. do 13. 1. 2017. godine. Uključeni su svi bolesnici s KBI (eGFR 2). Podaci su analizirani metodama deskriptivne statistike. Rezultati: U istraživanje bilo je uključeno ukupno 17 bolesnika i to 9 žena i 8 muškaraca. Životna dob bolesnika iznosila je 62,12±12,86 za muškarce i 68,89±7,39 godina za žene. Ukupno 15 (88%) bolesnika bilo je u III., dok je dvoje bilo u IV. stupnju KBI. Bolest je prosječno trajala 16,5 godina. Kod 9 bolesnika registrirana je unilateralna nefrektomija, kod 4 transplatacija bubrega, kod 3 kronični glomerulonefritis te kod jednog policistična bolest bubrega. Učestalost čimbenika rizika iznosila je: arterijska hipertenzija (100%), dislipidemija (44%), povišen indeks tjelesne mase (44%), dijabetes (44%) te aktivno pušenje (12%). Najčešće sestrinske dijagnoze bile su: neupućenost u važnost usvajanja zdravih navika, neupućenost u važnost pridržavanja propisane farmakoterapije i njene moguće nuspojave, smanjeno podnošenje napora i potreba korekcije ograničenja opterećenja te nedovoljna upućenost u postupak KVR. Od sestrinskih intervencija korišteno je prikupljanje podataka o dijagnozi, terapiji, navikama, socijalnoj podršci, očekivanjima bolesnika i njegovim kognitivnim sposobnostima, izračun antropometrijskih pokazatelja, terapijska edukacija o značaju čimbenika rizika, dijetoterapiji i farmakoterapiji, uočavanje promjena psihičkog stanja bolesnika te motivacija i pružanje podrške. Funkcijska kardiorespiratorna sposobnost se poboljšala kod većine bolesnika, s prosječnih 5,7 na početku na 7,3 MET-a na kraju programa KVR. Zaključak: Bolesnici s KBI bili su stariji, imaju više komorbiditeta i dulje trajanje osnovne bolesti od ostalih bolesnika u programu ambulantne KVR. Individualnim pristupom, učestalijim kontrolama te pojačanim nadzorom cijelog tima postignut je dobar rezultat i nije registrirano pogoršanje bubrežne bolesti.

Literature

1. Ivanuša M, Narančić Skorić K, Glavaš Vražić S, Kruhek Leontić D, Heinrich M, Mažuran Brkljačić L, et al. Outpatient Cardiovascular Rehabilitation in Croatia. Cardiol Croat. 2015;10(1-2):28–42. https://doi.org/10.15836/ccar.2015.28
2. Heinrich M, Galez Janevski K, Ćurić G, Ivanuša M. The role of the nurse in the cardiovascular rehabilitation team. Cardiol Croat. 2016;11(10-11):544–5. https://doi.org/10.15836/ccar2016.544
3. Venkataraman R, Sanderson B, Bittner V. Outcomes in patients with chronic kidney disease undergoing cardiac rehabilitation. Am Heart J. 2005 Dec;150(6):1140–6. https://doi.org/10.1016/j.ahj.2005.01.048
4. Byrne G, Murphy F. Cardiac rehabilitation for patients with chronic kidney disease. J Ren Care. 2010 May;36 Suppl 1:154-62. https://doi.org/10.1111/j.1755-6686.2010.00162.x